گاز اکسیژن

اکسیژن عنصری بسیار مهم است که یک پنجم هوا، دوسوم از بدن انسان را در بر می‌گیرد.اکسیژن امکان دارد حل شود و یا حتی بسوزد. اکسیژن به صورت دو اتمی یافت می‌شود. در بسیاری از واکنش های اکسایش ازگاز اکسیژن خالص استفاده می‌کنند.

گاز اکسیژن

گاز اکسیژن:

اکسیژن (انگلیسی: Oxygen‎) یکی از عناصر شیمیایی در جدول تناوبی است که نشان شیمیایی آن O و عدد اتمی آن ۸ است. این عنصر که عضوی از خانواده عناصر گروه کالکوژن، یعنی گروه شانزدهم در جدول تناوبی است، نافلزی بسیار واکنش‌پذیر و عاملی اکسیدکننده است که به آسانی موجب اکسید شدن عناصر و ترکیبات شیمیایی می‌شود. از نظر جرمی، پس از هیدروژن و هلیوم، اکسیژن سومین عنصر فراوان در کیهان است. در دما و فشار استاندارد، دو اتم اکسیژن با اتصال به‌یک‌دیگر موجب تولید ساختاری موسوم به دی‌اکسیژن یا اصطلاحاً موجب شکل‌گیری یک مولکول اکسیژن می‌شوند. مولکول اکسیژن در حالت گازی، بی‌رنگ، بی‌بو و دارای فرمول O۲ است. مولکول اکسیژن ۲۰٫۹۵ درصد از اتمسفر کره زمین را تشکیل می‌دهد. با درنظر گرفتن اکسیژن موجود در فرمول شیمیایی ترکیب‌های دارای اکسیژن موجود در پوسته زمین، اکسیژن تقریباً تشکیل دهنده نیمی از عناصر سازنده پوسته زمین است.

اکسیژن مولکولی موجب تولید انرژی در فرایند سوختن، تنفس یاخته‌ای هوازی است. بسیاری از مولکول‌های آلی موجود در موجودات زنده مانند پروتئین‌ها، نوکلئیک اسیدها، کربوهیدرات‌ها، چربی‌ها و هم‌چنین گستره وسیعی از ترکیبات معدنی پوسته بدن جانوران، دندان‌ها و استخوان‌ها دارای اتم‌های اکسیژن هستند. اغلب جرم تشکیل دهنده موجودات زنده متشکل از اکسیژن است، چرا که بدن جانوران به‌طور عمده از آب تشکیل شده‌است و اکسیژن عنصر اصلی سازنده آب است. اکسیژن موجود در اتمسفر زمین به‌طور پیوسته توسط فرایند فتوسنتز تأمین می‌شود، فرایندی که طی آن نور خورشید موجب تبدیل آب و کربن دی‌اکسید به اکسیژن می‌شود. از لحاظ شیمیایی، اکسیژن خیلی فعال است و درنتیجه نمی‌تواند در هوای آزاد به‌صورت آزاد و اتمی باقی بماند. به‌غیر از اکسیژن مولکولی، اکسیژن دارای دگرشکل‌های دیگری نیز است که ازون یکی از آن‌ها است. مولکول ازون قادر است نور فرابنفش بی منتشر شده از طرف خورشید را جذب کند و درنتیجه لایه ازون پوشاننده کره زمین، حیات موجود بر روی زمین را از پرتوهای مخرب فرابنفش محافظت می‌کند. با این‌حال ازونی که نزدیک سطح زمین تولید می‌شود محصول جانبی واکنش مه‌دودها است و درنتیجه به‌عنوان یک عامل آلاینده محسوب می‌شود.

اکسیژن توسط مایکل سندی‌ووجیس قبل از سال ۱۶۰۴ جداسازی شد با این‌حال، باور عمومی رایج این است که اکسیژن توسط کارل ویلهلم شیله در اوپسالا و در سال ۱۷۷۳ یا توسط جوزف پریستلی در ویلتشر در سال ۱۷۷۴ کشف شده‌است. در میان این دو نیز به‌طور معمول تقدم کشف اکسیژن به پریستلی نسبت داده می‌شود، چرا که مقاله او زودتر از شیله چاپ شد. پریستلی اکسیژن را هوای فلوژیستون‌زدایی شده نامید و آن را به‌عنوان یک عنصر شیمیایی به‌حساب نیاورد. واژه اکسیژن در سال ۱۷۷۷ و توسط آنتوان لاووازیه رواج داده شد. لاوازیه اولین کسی بود که اکسیژن را به‌عنوان یک عنصر شیمیایی مستقل به‌شمار آورد و به‌درستی به نقش آن در سوختن اشاره کرد.

اکسیژن به صورت متداول در تولید فولاد، پلاستیک، پارچه، برشکاری اکسیژنی فولاد، پیشران راکت، اکسیژن‌درمانی و سامانه پشتیبان حیات در هواپیما، زیردریایی‌ها، پروازهای فضایی و غواصی استفاده می‌شود.

گاز اکسیژن|اکسیژن|Oxygen

اکسیژن:

در شرایط استاندارد دما و فشار، اکسیژن، گازی بدون بو، رنگ و مزه، با فرمول شیمیایی O۲ است که خود از دو اتم اکسیژن تشکیل شده‌است. پیوند میان دو اتم اکسیژن در یک مولکول اکسیژن، می‌تواند بر اساس نظریه‌های مختلفی تفسیر داده شود با این‌حال، منطقی است که آن را یک پیوند دوگانه کووالانسی درنظر گرفت که در اثر پر شدن اوربیتال‌های مولکولی با الکترون‌های مهیا شده از دو اتم مجزای اکسیژن ایجاد می‌شود. به‌صورت دقیق‌تر، این پیوند دوگانه مطابق اصل آفبا از پر شدن متوالی اوربیتال‌های مولکولی در یک مولکول اکسیژن، با ترتیب چینش از انرژی کم به انرژی زیاد، ایجاد می‌شود. پیوندهای سیگما (σ) و سیگما استار (*σ) ناشی از هم‌پوشانی به‌ترتیب پیوندی و ضدپیوندی اوربیتال‌های 2s دو اتم اکسیژن، یک‌دیگر را خنثی می‌کنند. پیوند سیگمای ناشی از هم‌پوشانی اوربیتال‌های 2p دو اتم اکسیژن، عامل ایجاد پیوند یگانه اکسیژن-اکسیژن (O-O) هستند و پیوند پای (π) حاصل از هم‌پوشانی جانبی اوربیتال‌های 2p این دو اتم است. به‌علت حضور دو الکترون در اوربیتال ضدپیوندی پای استار (*π)، بخشی از هم‌پوشانی اوربیتالی پای پیوندی خنثی می‌شود که در نتیجه آن پیوند موجود در یک مولکول اکسیژن دار کاهش رتبه پیوند شده و خصلتی دوگانه و دارای واکنش‌پذیری بالا پیدا می‌کند. آرایش الکترونی اکسیژن در حالت پایه خود به علت داشتن دو الکترون منفرد و جفت نشده، اصطلاحاً سه‌تایی نامیده می‌شود.اکسیژن سه‌تایی مولکولی پارامغناطیس است که این خصلت ناشی از وجود دو الکترون جفت نشده در ساختار آن است. زمانی که اکسیژن سه‌تایی در مجاورت میدان مغناطیسی قرار می‌گیرد، گشتاور مغناطیسی اسپینی این الکترون‌ها و همچنین تبادل انرژی بین مولکول‌های اکسیژن نزدیک، موجب می‌شود که اکسیژن خصلتی مغناطیسی پیدا کند. اکسیژن مایع به‌قدری مغناطیسی است که در مشاهدات آزمایشگاهی، پلی از اکسیژن مایع، می‌تواند وزن خود را بین قطب‌های یک آهن‌ربای قوی تحمل کند.

اکسیژن گازی میتواند در فشارهای نسبی سمی باشد و منجر به تشنج و سایر مشکلات سلامتی شود. مسمومیت با اکسیژن معمولاً در فشارهای جزئی بیش از ۵۰ کیلو پاسکال یا ۲٫۵ برابر فشار جزئی اکسیژن در سطح دریا (۲۱ کیلو پاسکال؛ برابر با حدود ۵۰٪ از ترکیب اکسیژن در فشار عادی) رخ می‌دهد که می‌تواند برای بیمارانی که از دستگاه تنفس مصنوعی استفاده می‌کنند مشکل ایجاد کند. در ماسک اکسیژن معمولاً فقط شامل ۳۰٪ تا ۵۰٪ حجمشان را اکسیژن تشکیل می‌دهد که حدود ۳۰ کیلوپاسکال در فشار عادی یا استاندارد است.

زمانی، نوزادان نارس در انکوباتورهای حاوی هوای سرشار و مملو از اکسیژن قرار می‌گرفتند، اما این عمل بعد از اینکه برخی از نوزادان با توجه به میزان اکسیژن زیاد، نابینا شدند، متوقف شد.

اصلی‌ترین و متداول‌تر دگرشکل متداول اکسیژن، دی‌اکسیژن یا همان اکسیژن مولکولی () است که بخش بزرگی از اتمسفر اکسیژنی کره زمین را تشکیل می‌دهد. اکسیژن مولکولی دارای پیوندی به طول ۱۲۱ پیکومتر و انرژی پیوندی ۴۹۸ کیلو ژول بر مول است. مولکول اکسیژن توسط شکل‌های پیچیده حیات مانند حیوانات مصرف می‌شود. اکسیژن سه‌اتمی (O۳) که به‌صورت متداول با نام ازون شناخته می‌شود، یکی از فعال‌ترین دگرشکل‌های اکسیژن است که به‌خاطر فعالیت بالایش می‌تواند به بافت‌های ریه انسان آسیب بزند.

گاز اکسیژن|اکسیژن|گاز اکسیژن خالص

گاز اکسیژن چیست؟

اکسیژن عنصری است که توسط اکثر مردم بدلیل نقش حیاتی آن شناخته شده است. بدون این عنصر، انسان و دیگر موجودات زنده قادر به تنفس و زندگی کردن نخواهند بود. اکسیژن نه تنها برای زنده ماندن مهم است، بلکه نقشی اساسی را در بسیاری از واکنش‌های شیمیایی را دارد. اکسیژن رایج‌ترین عنصر در پوسته زمین می‌باشد و در حدود 20 درصد هوای تنفسی ما را گاز اکسیژن شامل می‌شود.

اکسیژن یک عنصر حیاتی می‌باشد و همه جا چه در زمین و چه در کل جهان هستی موجود می‌باشد. اکسیژن در زمین از نظر ترمودینامیکی ، ناپایدار می‌باشد، ولی توسط عمل فتوسنتز باکتریهای بی‌هوازی و در مرحله بعد توسط عمل فتوسنتز گیاهان زمینی بوجود می‌آید.

اکسیژن در جدول تناوبی در گروه شش اصلی قرار دارد این گاز دارای عدد اتمی هشت است و این بدین معناست که این اتم دارای 8 عدد پروتون در هسته خود می‌باشد و نماد شیمیایی آن به صورت رسمی O2 است اکسیژن معمولا به حالت گازی وجود دارد و در هوایی که ما تنفس می‌کنیم حدودا 21% است.

 تاریخچه گاز اکسیژن:

گاز اکسیژن در سال 1771 توسط داروساز سوئدی کارل ویلهلم شیله کشف شد، ولی این کشف خیلی سریع شناخته نشد و با اکتشاف جداگانه جوزف پریستلی به طور وسیع‌تری شناخته شد، و آنتوان لورن لاووزیه در سال ۱۷۷۴ گاز اکسیژن را نامگذاری کرد.

خواص شیمیایی و فیزیکی گاز اکسیژن:


 گاز اکسیژن یک پنجم حجم هوا، دو سوم از بدن انسان و ۸۷٪ آب می‌باشد. این گاز از گروه ۱۶ جدول تناوبی است. اکسیژن را می‌توان برای ایجاد ترکیبات با تمام عناصر گازهای بی اثر منفی مورد استفاده قرارداد. اکسیژن امکان دارد که قابلیت انحلال داشته باشد و حتی بسوزد. با این حال، جریان الکتریسیته ایجاد می‌کند و یا به خوبی باعث گرما می‌شود. اکسیژن موجود در هوا به عنوان گاز دو اتمی شناخته میشود. ازن O 3 آلوتروپی است که از نور فرابنفش و یا تخلیه الکتریکی تشکیل میشود. اکسیژن پارامغناطیس می‌باشد. اکسیژن می تواند در زیر نقطه جوش سرد شود و رنگ آن به آبی روشن تبدیل شود. این رنگ حتی در زمانی که حالت جامد دارد باقی می‌ماند.

 

 

اکسیژن را می‌توان از طریق الکترولیز (برقکافت) آب تولید نمود که موجب تولید هیدروژن و اکسیژن میگردد. در الکترولیز آب باید از جریان مستقیم استفاده کرد. در صورت استفاده از جریان متناوب، در هر ستون، هیدروژن و اکسیژن با نسبت انفجاری 2 به ۱ مورد استفاده قرار میگیرند.

صنایع تولید فولاد از بزرگترین مصرف‌کننده‌های اکسیژن خالص محسوب میشود. در واقع، استفاده از اکسیژن به جای هوا در فرآیند تولید موجب افزایش سرعت تولید و کنترل ناخالصی‌هاست. علاوه بر این استفاده از اکسیژن تجاری یا هوای غنی از اکسیژن در فرآیندهای تولید صنعتی مواد شیمیایی همچون اتیلن و متانول کاربرد زیادی دارد.

واکنش اکسیژن با عناصر گروه ۱۴ جدول تناوبی

گروه ۱۴ از فلزات، شبه‌فلزات و نافلزات تشکیل شده است. اکسیدهای بالای گروه ۱۴ تقریبا اسیدی به شمار می‌آیند. اگرازبالای گروه به پایین حرکت کنیم، این خاصیت اسیدی کاهش می یابد.

کربن در گروه ۱۴، به هنگام سوختن، دی‌اکسید و مونو اکسید کربن حاصل می‌کند که هردو تحت شرایط مختلف، خاصیتی اسیدی دارند. مونو اکسید کربن حلالیت کمی در آب دارد و با آن وارد واکنش نمیشود.

شبه فلز سیلیکون در واکنش با اکسیژن، تنها یک ترکیب پایدار با فرمول Sio2 تولید می نماید که حلال‌پذیری کم در آب و خاصیت اسیدی ضعیفی دارد.

فلزات این گروه، اکسیدهای مختلفی را تشکیل می‌دهند که همگی آمفوتر میباشند. این اکسیدها عبارتند از:

ژرمانیوم:GeO

قلع:SnO

سرب:Pbo

کاربرد گاز اکسیژن:

  • در بسیاری از واکنش‌های اکسایش در صنایع شیمیایی گاز اکسیژن خالص را به جای هوا مورد استفاده قرار می‌دهند تا سرعت واکنش را بیشتر کنند، جداسازی محصول آسان‌تر می‍‌‌‌‍‌‌‌‌شود، بازدهی واکنش بالا می‌رود و همچنین اندازه تجهیزات کوچکتر می‌شود.
  • اکسیژن همراه با هیدروژن به عنوان سوخت مشعل‌ها برای جوشکاری، لحیم کاری و شیشه گری مورد استفاده قرار می‌گیرد.
  • اکسیژن خلوص بالا برای تشکیل دی اکسید سیلیکون کاربرد دارد.
  • گاز اکسیژن همراه با متان در برخی راکتورهای هسته ای استفاده می‌شود.
  • اکسیژن خالص در فرایند تولید فیبر نوری مورد استفاده قرار می‌گیرد.
  • تزریق اکسیژن به سیستم های تصفیه فاضلاب تجزیه فاضلاب را سرعت می‌بخشد.
  • گاز اکسیژن برای سنتزهای شیمیایی استفاده می‌شود.
  • اکسیژن یک اکسنده است.
  • در برخی موارد از اکسیژن به جای هوای فشرده در مشعل ها استفاده می‌کنند که هدف از این کار افزایش توان حرارتی شعله است.
  • در مشعل های مخصوص آب‌بندی شیشه آمپولها و داروها از اکسیژن استفاده می‌کنند.
  • در صنایع غذایی برای حمل ماهی‌ها و حیوانات آبزی زنده در مسیرهای طولانی از اکسیژن استفاده می‌شود.
  • گاز اکسیژن برای غنی سازی هوا در طول فرآیند تخمیر کاربرد دارد.
  • ترکیبات متعددی از اکسیژن وجود دارد که در غواصی استفاده میکنند. 

  • ترکیبات اکسیژن به عنوان اتمسفر اصلاح شده در بسته بندی مواد غذایی مورد استفاده قرار می‌گیرند.
  • گاز اکسیژن مایع در موشک های نظامی استفاده می‌شود.
  • اکسیژن در صنایع پزشکی، به صورت گاز خالص و یا مخلوط کاربرد دارد.
  • گاز اکسیژن در گازهای کالیبراسیون نیز مورد استفاده قرار می‌گیرد.
  • گاز اکسیژن در برش و جوش کاربرد دارد.
  • در دستگاه های لیزراز گاز اکسیژن استفاده می‌شود.
  • اکسیژن درصنعت و کارخانه‌های فولاد به صورت عمده مورد استفاده قرار می‌گیرد.

نكات ایمني سیلندر گاز اکسیژن:

1 .شیرها باید آهسته باز و بسته شوند. بازكردن سريع شیرهاي سیلندرهاي اكسیژن منجر به خارج شدن سريع گاز اكسیژن در لحظه خواهد شد، همچنین آنها را تاجایی بازوبسته كنید كه جريان گاز قطع شده و فشاراضافه وارد نکنید.
2 .در هنگام باز كردن شیر سیلندر اكسیژن دقت کنید كه فشارسنج( گیج فشار )پشت فرد باشد تا از خطراتی مانند شکستن مانومتر و پرتاب شدن آن به داخل چشم فرد يا افراد حاضر در اتاق جلوگیري شود.
3 .شیلنگ ، رگولاتور و بدنه سیلندر را از هر گونه آسیب فیزیکی به طور منظم بررسی كنید.
4 .همیشه فرض کنید تمام سیلندرها پر هستند.
5 .سیلندرهاي گاز اکسیژن را در نور مستقیم و گرماي بیش از حد آفتاب قرار ندهید.
6 .سیلندرهاي پر و سیلندرهاي خالی اکسیژن را جدا از هم قرار دهید.
7 .مواد آتش‌گیر را از كنار سیلندرهاي تحت فشار دورنگه دارید.
8 .براي روان شدن شیر و مهره ها ( مربوط به اكسیژن ) به هیچ عنوان از روغن‌کاري ، چربی و گريس استفاده نکنید زيرا ، تماس اکسیژن با روغن و گريس باعث انفجارمی‌شود.
9 .هنگام بروز هرگونه آلودگی و چربی دراطراف شیرهاي كپسول اكسیژن سريعاً آن را تمیز کنید.
10.در هنگام بروز حادثه مثل انفجار و آتش سوزي به محل‌های ايمن برويد.

اثرات مایع و گاز اکسیژن بر سلامتی انسان:

همه انسانها برای نفس کشیدن به گاز اکسیژن نیازمند دارند، اما مانند بسیاری موارد ممکن است گازاکسیژن خطرناک باشد. اگر شخصی مقدار زیادی اکسیژن خالص برای طولانی مدت استنشاق کند، به شش‌هایش آسیب می‌رسد. استنشاق ۵۰ تا ۱۰۰ درصد گازاکسیژن در فشار نرمال در طولانی مدت باعث ایجاد مشکلاتی در ریه می‌شود. اشخاصی که به بعضی اوقات یا به طور مداوم در معرض اکسیژن خالص قرار می‌گیرند، باید حتما آزمایش های ریوی را انجام بدهند. گاز اکسیژن در دماهای پایین ذخیره می‌شود وبه همین دلیل افرادی که در محیط پر اکسیژن کار می‌کنند باید لباس‌های مخصوصی بپوشند تا بافتهای بدن انها از یخ‌زدگی ایمن بماند.

 

مسمومیت با گاز اکسیژن:

تنفس اکسیژن خالص در طولانی مدت باعث اختلال در عملکرد ریه می‌شود .خوشبختانه ریه ها می‌توانند مواد آنتی اکسیدان را به مقدار زیاد بسازند و این مواد ریه ها را از اثر تخریبی اکسیژن محافظت می‌کند.
اگر این سیستم دفاعی آنتی اکسیدان به دلیلی کم شود( مصرف زیاد یا کاهش توان تولید )، تنفس اکسیژن باعث صدمات شدید به ریه ها می‌شود..
تنفس اکسیژن خالص می‌تواند ضایعه پیشرونده و کشنده در ریه ها ایجاد کند که این عارضه خیلی شبیه سندرم دیسترس تنفسی حاد ( ARDS ) است .این شباهت، زیاد جالب نیست زیرا ARDS نتیجه التهاب ، آماس و صدمه به سلول ها می‌باشد ، متابولیت های اکسیژن نقش مهمی را در ایجاد التهاب ایفا می‌کنند .
تمایل به ایجاد ضایعه ریوی در اثر اکسیژن در گونه های موجودات زنده متفاوت است و برای مثال ، 5 تا 7 روز تنفس اکسیژن خالص در موش آزمایشگاهی باعث مرگ می‌شود ولی لاک- پشت دریایی می تواند تا پایان عمر از اکسیژن خالص تنفس کرده و مشکلی هم پیدا نکند .
این اختلاف اثر، بسیار قابل توجه می‌باشد زیرا بیشتر آزمایشاتی انجام میشود برای بررسی سمیت اکسیژن، روی حیوانات صورت می‌پذیرد و بنابراین اطلاعات ما درباره اثرات اکسیژن روی ریه انسان ناقص می‌باشد.
در افراد سالم و داوطلب ، تنفس اکسیژن 100% به مدت 6 تا 12 ساعت منجر به تراکئوبرونشیت و کاهش ظرفیت حیاتی شد.
در پنج بیمار که در کمای غیرقابل برگشت بودند ، اکسیژن خالص به مدت 3 تا 4 روز مصرف شد و یک فرد داوطلب سالم و در تمامی موارد فوق علائمی شبیه به ARDS ایجاد شد.
تحقیقات نشان میدهد که اگر میزان درصد اکسیژن در گاز تنفسی ( FIO2 ) ( Fractiona  Concentration ) از 60% کمتر باشد ، اکسیژن برای ریه اثر سمی ندارد و اگر نسبت از 60% بیشتر باشد و بیشتر از 48 ساعت استنشاق شود ، می تواند اثر مخرب روی ریه داشته باشد و اگر در شرایطی لازم باشد که برای بیماری میزان نسبت اکسیژن در گاز تنفسی او بیشتر از 60% باشد و زمان مصرف نیز طولانی شود، باید از وسایل تنفسی مخصوص استفاده کنند.
البته نسبت 60% برای FIO2 رقم دقیقی نیست و وجود مواد آنتی اکسیدان آندوژن در این میزان تأثیر زیادی دارد و اگر این مواد آنتی اکسیدان به هر دلیلیکم شوند، نسبت 60% نیز میتواند سمی باشد و باید کاهش پیدا کند.
برای مثال در بیمارانی که در بخش ICU بستری می باشند مقدار مواد آنتی اکسیدان به علت وضع خاص بیمار ، کاهش زیادی پیدا کرده اند ، به خصوص اگر بیمار مدت زیادی را در بخش ICU باشد. در این بیماران اگر نسبت اکسیژن از 21% ( هوای اتاق ) بالاتر باشد می تواند اثر سمی برای بیماران داشته باشد .
برای کاهش خطر اکسیژن درمانی برای ریه ها ، اقدامات زیر انجام می شود :
محدود کردن مصرف اکسیژن : تجویز روتین اکسیژن صحیح نیست و نباید انجام شود .
موارد مصرف اکسیژن عبارتند از : احتمالات بالینی نشان می‌دهند که اکسیژناسیون سنجی کافی نمی‌باشد، کاهش فشار اکسیژن شریانی ( 55 میلیمتر جیوه به پایین )، لاکتات خون بیشتر از 4 میلی- مول در لیتر ، بازده قلب زیر 2لیتر در دقیقه/ مترمربع بدن و میزان اکسیژن خون وریدی زیر 50% برای افزایش میزان مواد آنتی اکسیدان ، سلنیوم 70 میلی گرم روزانه برای آقایان و 55 میلی گرم روزانه برای خانم ها تجویز می‌گردد.

ویتامین E نیز کمک کننده می‌باشد .
برای کاهش صدمه وارده به ریه باید مقدار نسبت اکسیژن را از 60% کاهش داده و در حداقل ممکن نگه داریم.
پرسنل پرستاری باید این مسئله را قبول کنند که اکسیژن در درمان بیمار ، رل دارو را دارد و دارو نباید سرخود و بدون تجویز پزشک استفاده شود.
دومین عارضه اکسیژن درمانی در سیستم عصبی مرکزی و به شکل تشنج دیده می‌شود .
تشنج گاهگاهی بدون هیچ پیش درآمد و ناگهانی ایجاد می شود ولی اغلب با پیش درآ مد همراه است مثل تهوع، بی حسی در صورت ، منقبض شدن عضلات صورت ، برادیکاردی ، حس کردن بوهای ناخوشایند و احساس صدا در گوش 
هر چه میزان درصد اکسیژن بیشتر و فشار آن بالاتر باشد این علائم بیشتر پیدا می شوند .تا فشار 5/2 اتمسفر ، میزان تشنج بسیار کم و از این فشار به بالا به تدریج میزان تشنج افزایش پیدا می کند . قند خون نیز در این حالت کم می‌شود.
اثر سمی دیگر اکسیژن این است که ایجاد ضایعاتی در چشم می‌کند که می تواند به شکل حاد ( کاهش میدان بینایی ) و مزمن ( اختلال در انکسار عدسی و ایجاد نزدیک بینی ) باشد .
این عوارض به دنبال مصرف اکسیژن با فشار بالاو در طولانی مدت( چند هفته ) پیدا می‌شود و با قطع درمان ، عوارض در طی چند هفته از بین میروند ، ولی تعدادی از بیماران هم دچار نزدیک- بینی دائمی می‌شوند .اکسیژن درمانی می تواند منجر به کاتاراکت هم شود.
افراد پیر و دیابتیک و کسانی که عارضه عروقی دارند بیشتر در معرض عارضه چشمی می‌باشند.
عارضه کاتاراکت ، پس از قطع اکسیژن فروکش نکرده و پیشرفت می کند .اثر اکسیژن روی شبکیه چشم نوزادان به خوبی شناخته شده و باعث فیبروز رتین می شود. 

تحقيقات نشان داده که استفاده از ماسك اكسيژن متصل به كپسول با غلظت بالا براي افراد بيمار ، همواره نمي تواند مفيد باشد.

به گزارش خبرنگار اجتماعي خبر گزاري مهر ، متخصصان كشور آسياي شرقي كره دريافته اند تنفس اکسيژن خالص نه تنها براي تمام بيماران مفيد نمی‌باشد ، بلكه براي گروهي از بيماران ريوي نيز خطرناک است.

افرادي كه مبتلا به بيماريهاي مزمن ريوي شامل مشكلات مسدود كننده ريه می‌باشند نبايد از اكسيژن با غلظت بالا استفاده كنند . زيرا ممكن است ريه واكنش نشان داده و عملكرد تنفسي آنها دچار اختلال شود.

 دكتر شين وان كنگ از دانشگاه ملي كره جنوبي پس از مدتها مطالعه بر اين مورد ، اخيرا دستگاهي ساخته كه در قسمت مچ دست نزديك مسير عبور شرياني كار گذاشته مي شود و موجب جذب دي اكسيد كربن اضافه از هوا شده و در واقع به عنوان یک فيلتر کاربرد دارد.

 بدين ترتيب افرادي با گرفتگي هاي ريوي مزمن به جاي استفاده از اكسيژن خالص و ماسك اكسيژن ، با استفاده از اين ابزار مي توانند ميزان مناسبي اكسيژن در يافت كرده و به راحتي نفس بکشند.

 بنابرهمين گزارش، اين دستگاه به اندازه يك كپسول خوراكي می‌باشد و با طول موج خاصي ، گاز دي اكسيد كربن آزاد را جذب مي‌كند.

بیشتر بدانیم:

تفاوت بین اکسیژن پزشکی و اکسیژن صنعتی

تفاوت بین کپسول اکسیژن و دستگاه اکسیژن ساز

اکسیژن و محیط زیست:

اکسیژن در جو زمین

 جو زمین در حال حاضر شامل ۲۱ درصد از گاز اکسیژن است. اکسیژن از راه‌های مختلفی تولید می‌شود. فرآیند «تجزیه فوتوشیمیایی» (Photochemical Dissociation) که در آن مولکول‌های آب توسط اشعه ماورا بنفش شکسته می‌شوند در حدود ۱-۲ درصد از اکسیژن ما راایجاد می‌کند. فرآیند دیگری که، که توسط گیاهان و باکتری‌های فوتوسنتزی به تولید اکسیژن منجر میشود فوتوسنتز می‌باشد.

 CO2+H2O+hν→+O2

حمل و نقل سیلندر گاز اکسیژن:

هنگام تخلیه و بارگیري ،سیلندررا پرتاب نکنید و حتی توجه کنید، سیلندری كه روي پاي خود ايستاده است واژگون نشده باشد و با زمین برخورد نکند و تا زمانی كه نمی خواهید از اكسیژن آن استفاده نمائید، بی جهت كلاهك حافظ شیر را از سر سیلندر جدا نکنید . ضمناً هیچ موقع سیلندر اكسیژن را بوسیله موتورسیکلت ويا وسیله نقلیه مشابه آن حمل نکنید.

انبارش و نگهداری گاز اکسیژن:

1.محل نگهداري سیلندرهاي اكسیژن درمواقعی‌که مورد استفاده قرار نمیگرند باید بخوبی تهويه گردد و ازمواد قابل احتراق دور نگه داشته شوند.
2.تجهیزات مربوط به اکسیژن را همیشه تمیز نگهداريد. آلودگی تجهیزات با گرد وغبار، ماسه، روغن ها وگريسها باعث ايجاد پتانسیل حريق میشود.
3. تجهیزات پرتابل بیشتر در معرض آلودگی قرار دارند بنابراین باتمیز نگه داشتن آنها ،اقدامات محتاطانه صورت میگیرد.
4. حتما از دستکش و دستمال هاي تمیز براي نصب تجهیزات( مانند نصب رگالتور فشار و انجام اتصاالت )استفاده شود.
5. لباس كار مورد استفاده بايد تمیز باشد . لباسهاي آلوده با مواد روغنی می تواند به راحتی دچارحريق می شود.

واکنش‌های اکسیژن با گروه‌های اصلی در جدول تناوبی:

اکسیژن عنصری بسیار فعال و فراوان در زمین و بدن انسان می‌باشد و در ترکیبات بسیاری وجوددارد. این ترکیباتِ شامل اکسیژن، از جمله مواد موردتوجه شیمیدان‌ها است. در حقیقت، به دلیل واکنش‌پذیری بالا، این عنصر، بیشتر به صورت ترکیبات مختلف دیده می‌شود. 

اکسیدها:

اکسیدها ترکیبات شیمیایی می‌باشند که در آن‌ها حداقل یک اتم اکسیژن یک اتم دیگر وجود دارد.

نمودار فشار گاز اکسیژن:

 

 

نمودار انحلال پذیری گاز اکسیژن:

فروش گاز اکسیژن | فروش گاز O2| فروش Oxygen

گاز اکسیژن | اکسیژن | اکسیژن وارداتی | O2 | Oxygen

شرکت سپهرگاز کاویان تولید کننده و تامین کننده انواع گازهای آزمایشگاهی مانند گاز اکسیژن و مخلوط گازی همراه با سرتیفیکیت و گواهینامه معتبر از اداره استاندارد می‌باشد. شرکت سپهرگازکاویان آزمایشگاه مرجع اداره استاندارد است که در زمینه تامین گازاکسیژن جهت صنایع مختلف، مخلوط گازی ( تولید گازهای کالیبراسیون با تکیه بر اخذ گواهینامه Iso17025) با کیفیت و خلوص بالا وهمچنین کالیبره کردن تمامی تجهیزات وابسته به صنایع مختلف فعال می باشد.
حجم سیلندر و کپسول های موجود برای شارژ گاز اکسیژن عبارتست از: 40 لیتری، 50 لیتری، 10 لیتری، 5 لیتری،20 لیتری
گاز اکسیژن با خلوص 99.99 درصد،99.999 درصد،99/5 درصد،99/95 درصد 

منابع و موآخذ:

سایت سپهرگاز کاویان

ویکی پدیا

 

فایل ها